Brochures

Bouw Gezond

Onze huizen kunnen een behoorlijke impact hebben op onze gezondheid; we brengen er immers een groot deel van ons leven in door. Of je nu een huis laat bouwen, zelf renoveert of af en toe eens klust: je kan er zelf wel degelijk voor zorgen dat schadelijke stoffen geen vrij spel krijgen in je huis.

Meer informatie over gezond (ver)bouwen op www.lne.be/bouwgezond

Download de folder Bouw Gezond (pdf, 0,7MB)

Speel op veilig: Educatief pakket zware metalen

Op verschillende plaatsen in Vlaanderen was en is er nog steeds non ferro industrie. Dit leidde in het verleden tot een vervuiling van de omgeving met zware metalen. Kinderen vormen een kwetsbare groep voor vervuiling met zware metalen, in het bijzonder lood. Preventieve maatregelen zoals handen wassen, het beperken van nagelbijten, de speelplaats met nat poetsen, binnenshuis met nat poetsen en het speelgoed wassen zijn zeer belangrijk om de opname van zware metalen door kinderen zoveel mogelijk te beperken.

De dienst Milieu & Gezondheid van het Departement LNE liet daarom een educatief pakket rond zware metalen ontwikkelen. Doel van het pakket is kinderen handelingen aanleren om contact met zware metalen zoveel mogelijk te verminderen.  Via een verhaallijn beelden 2 centrale figuurtjes, Lars en Noor, telkens een aantal preventietips uit. Meer informatie over het pakket 'Speel op veilig'.
 

Asbest in en om het huis

Het is algemeen bekend dat het inademen van asbestvezels schadelijk is voor de gezondheid. Hierdoor zijn asbesthoudende toepassingen inmiddels verboden en niet meer te koop. Maar in het verleden is het materiaal in Vlaanderen veel toegepast, sommige toepassingen zelfs tot 1998. Ook in en om het huis. Hierdoor kan iedereen het aantreffen in en om zijn woning, bijvoorbeeld in cementen golfplaten, dak- en gevelleien of bloembakken. Dit is geen reden tot paniek, en vaak kan het gewoon blijven waar het is, als er maar voorzichtig met het materiaal omgesprongen wordt.

Specifiek voor burgers werd er een brochure ontwikkeld die toepassingen in en om het huis belicht en iedereen op weg helpt om veilig om te gaan met asbesthoudend materiaal. Ze beantwoordt de belangrijkste vragen over asbest en biedt een leidraad om asbesthoudende materialen te herkennen via duidelijke foto’s. Ook gaat de brochure dieper in hoe asbesthoudend materiaal veilig kan verwijderd worden. Vele toepassingen kunnen immers zelf veilig verwijderen worden mits het nemen van enkele voorzorgsmaatregelen. Voor een beperk aantal toepassingen, zoals bijvoorbeeld ongebonden asbest, is professionele hulp nodig. Ook worden de gevaren bij het reinigen onder hoge druk van asbestcement belicht. De brochure geeft verder aan waar je met asbestafval terecht kan en verwijst naar gespecialiseerde instellingen, bedrijven of personen bij verdere vragen of twijfels.

Download de brochure 'Asbest in en om het huis (pdf, 2 MB)'.

U kan de gratis brochure ook bestellen op het nummer 1700, de vroegere Vlaamse Infolijn, elke werkdag van 9 tot 19 uur, waar u ook voor verdere vragen terecht kan.

Gezond leven? Schenk aandacht aan het milieu!

Het milieubeleid richt zich naar de bescherming van het milieu én de gezondheid van de burger. Jammer dus dat die burger zich te weinig realiseert wat de impact van het milieu op de gezondheid is, en wat hij kan doen om zijn eigen gezondheid en die van anderen te beschermen.

In deze publicatie bekijken we onze problemen en uitdagingen met betrekking tot milieu en gezondheid vanuit 4 invalshoeken: als bewoners van een woning, als consumenten, als bouwers/verbouwers en als weggebruikers. Met eenvoudige tips en aanknopingspunten om mensen te helpen hun gedrag aan te passen voor de eigen gezondheid en die van anderen.

Aan allen is er de warme oproep om in communicatie die effect heeft op woon-, vervoer- en consumentengedrag meer aandacht te besteden aan het milieu- en gezondheidseffect. Zo wil deze brochure ook een aanzet geven om nieuwe initiatieven te nemen zodat verschillende groepen in de samenleving beter geïnformeerd en gesensibiliseerd worden.

Download de steekkaarten 'Gezond Leven? Schenk aandacht aan het milieu!' (pdf, 13MB)

Slimmer stoken

Een hout- of kolenkachel, een open haard ... Gezellig warm, en vaak nog voordelig ook. Als u op de juiste manier stookt tenminste. Uw gezondheid zal er wel bij varen, en u bespaart uw buren veel rook- en geurhinder. Ongeschikte brandstoffen en verkeerde stookgewoontes zijn immers een belangrijke bron van vervuiling. Trouwens, wist u dat u door verstandig te stoken ook veel meer warmte uit uw vuurtje haalt ?

Het is een kleine moeite om uw vuurtje veilig en milieuvriendelijk te houden. De praktische tips in de brochure 'Slimmer Stoken' (pdf, 892kB) helpen u al een heel eind op weg.

Adem diep in

Zuivere lucht is een rijkdom die we absoluut moeten bewaren.
Door het autoverkeer, de producten die we gebruiken, de verwarming en ons energieverbruik komen er verontreinigende gassen en stofdeeltjes in de lucht. In die mate zelfs dat de atmosfeer en het klimaat van de aarde erdoor uit evenwicht geraken.
Het effect van luchtverontreiniging manifesteert zich op verschillende domeinen. Wellicht heeft u al gehoord van de opwarming van de aarde, het gat in de ozonlaag, de smog in de steden of de waarschuwing dat u best geen fysieke inspanningen doet na de middag op een warme zomerdag.
Al die effecten zijn het gevolg van een serie schadelijke gassen die in onze lucht terechtkomen. Koolstofdioxide (CO₂), koolstofmonoxide (CO), stikstofoxiden (NO_x), polycyclische aromatische koolwaterstoffen (PAK’s), fijn stof, vluchtige organische stoffen (VOS), chloorfluorkoolstoffen (CFK’s) en chloorfluorkoolwaterstoffen (HCFK’s) zijn enkele van de gassen die schade aan ons milieu en onze gezondheid kunnen berokkenen.
Niemand kan ontkennen dat er de voorbije jaren reeds heel wat gedaan is om de kwaliteit van onze lucht te verbeteren. De uitstoot van zwaveldioxyde, dioxines en andere giftige stoffen door bedrijven en verbrandingsinstallaties is spectaculair gedaald.
Maar het kan beter, in Vlaanderen kampt tot één op de vijf kinderen met astmaklachten!
Laat ons simpelweg letten op kleine dingen. Op de wijze waarop we met de auto rijden, bijvoorbeeld. Of door oplosmiddelen met die typische "verflucht" niet langer te gebruiken. Of door onze frigo niet naast het fornuis te plaatsen. Zo besparen we immers energie. En dat is niet alleen goed voor onze portemonnee maar ook voor de kwaliteit van onze lucht.
De brochure 'Adem diep in' (pdf, 13MB) geeft erg bruikbare tips omtrent de wijze waarop we onze lucht nog beter, nog gezonder kan maken.
Omdat de vervuiling van de lucht niet één maar vele oorzaken heeft, ligt ook de oplossing voor het probleem niet in één maar in vele en diverse maatregelen. In deze brochure krijgt u bijna 200 tips om de luchtkwaliteit te verbeteren. De tips zijn onderverdeeld in drie delen. Het eerste deel, onderweg, gaat over mobiliteit. Het tweede deel, huisje weltevree, reikt tips aan voor thuis en in de tuin. Het derde deel, energie, bevat tips om milieuvriendelijk om te gaan met energie en warmte.

Milieuvriendelijke Consumeren: 10 productgroepen kritisch bekeken (OVAM)

In de brochure 'Milieuvriendelijke consumeren' (pdf, 1.1MB) vindt u een eerste hulp om bij de aankoop van producten een juiste afweging te maken in het voordeel van milieuvriendelijke producten.

De brochure bevat beknopte informatie over de productgroepen: batterijen, huishoudtoestellen, isolatie, kantoorartikelen,
meubels, verlichting, verf, vloerbedekking, reinigingsmiddelen en tuinieren.

Er wordt ingegaan op volgende vragen: Wat is de milieu-impact van een product? Welke nadelige effecten ontstaan er tijdens de productie, het gebruik of de afdanking ervan? Bestaan er alternatieven, zodat ik een milieubelastend product helemaal niet meer moet aanschaffen? Welk product zorgt voor het beste resultaat op vlak van milieu, zonder hiervoor aan kwaliteit in te boeten? Hoe kan ik zuiniger omspringen met producten, grondstoffen en energie?

Minder ozon, meer lucht

In de brochure 'Minder ozon, meer lucht' (pdf, 1.5MB) van de Federale Overheidsdienst Volksgezondheid, Veiligheid van de Voedselketen en Leefmilieu vindt u het antwoord op volgende vragen: Wat is ozon precies? Hoe ontstaat het? Waarom duikt het enkel op tijdens de zomermaanden? Wat zijn de gevolgen ervan voor onze gezondheid? De brochure bevat ook een overzicht van de maatregelen die in de strijd tegen ozon werden genomen op internationaal, Europees vlak en ook in België zelf.

Tenslotte krijgt u ook een aantal tips om er, dag in dag uit, zelf iets aan te doen en uzelf te beschermen tijdens ozonpieken.

Ongewenste gasten in je huis of tuin?

Wat versta jij onder 'onkruid'? Vinden te veel slakken de weg naar je groententuin? Houden muggen je in de zomer vaak wakker?
Om dergelijke kleine, maar soms vervelende ongemakken aan te pakken, grijpen veel mensen al te vaak naar chemische producten.
Zonder de impact van deze biociden en pesticiden te kennen, bestrijden ze er alle insecten, knaagdieren en "onkruid" mee.
Maar zowel biociden als pesticiden kunnen je gezondheid en het milieu schade toebrengen.
Toch bestaan er voor de meeste van deze ongemakken efficiënte huis-, tuin- en keukenmiddeltjes.

Enkele van deze alternatieve oplossingen werden gebundeld door de federale ministers van Leefmilieu en Volksgezondheid in de brochure 'Ongewenste gasten in je huis of tuin?' pdf, 7MB). Aan de hand van 10 fiches krijg je concrete tips om het systematisch gebruik van pesticiden en biociden in je huis of tuin te vermijden.

Elektrostress in huis: feit of fictie?

De laatste decennia zijn we allerlei nieuwe technologieën en apparaten steeds intensiever gaan gebruiken. Dit toegenomen gebruik van elektrische apparaten en toepassingen, heeft ervoor gezorgd dat er ook steeds meer elektromagnetische straling in onze directe leefomgeving gemeten kan worden.

Niet enkel de GSM, maar ook de microgolfoven en andere huishoudtoestellen zijn bronnen van niet-ioniserende straling. In het dagelijks leven worden mensen blootgesteld aan heel wat elektromagnetische velden, ook vanuit hoogspanningsleidingen en zendmasten voor radio, televisie en GSM.

De onderzoekers van IMEC/INTEC van de Universiteit Gent maakten in opdracht van het Vlaams Instituut voor Wetenschappelijk en Technologisch Aspectenonderzoek (viWTA) een stand van zaken van het wetenschappelijk onderzoek over de blootstelling aan niet-ioniserende stralen in huis.

Een samenvatting vindt u in de brochure 'Elektrostress in huis: feit of fictie?' (pdf, 4MB) van het viWTA.

GSM en kinderen

Steeds meer jongeren bezitten een gsm. Het is tot op heden onduidelijk of de straling afkomstig van een gsm schadelijk is of niet. Er is tot vandaag geen enkele studie die bewijst dat de straling van een gsm schadelijk is. Er zijn echter nog geen studies die het effect op lange termijn onderzoeken. Als op termijn een risico wordt vastgesteld, zal dit groter zijn voor kinderen dan voor volwassenen.

Zolang het effect op lange termijn onduidelijk is, is het beter om het gsm-gebruik te beperken.
Daarom geeft het Vlaams Agentschap Zorg en Gezondheid in de brochure “Uw kind loopt wel/geen risico door te bellen met een gsm” (pdf, 377kB) een aantal concrete tips over hoe kinderen op een verstandige manier kunnen omgaan met hun gsm. 
 

Elektromagnetische velden en gezondheid

Dagelijks worden we geconfronteerd met elektromagnetische velden. Behalve met natuurlijke elektromagnetische stralen, zoals zonlicht en warmte, krijgen we ook te maken met straling en velden van kunstmatige oorsprong, afkomstig van elektrische voorzieningen, elektrisch aangedreven transport, tv, radio, mobiele telefonie, ... waarvan het gebruik nog steeds toeneemt.

Steeds meer mensen maken zich zorgen over deze toenemende 'elektromagnetische vervuiling' en zoeken informatie over de mogelijke gevolgen ervan voor de gezondheid. De brochure van de Federale Overheidsdienst Volksgezondheid, Veiligheid van de Voedselketen en Leefmilieu "Elektromagnetische velden en gezondheid" (pdf, 0,9MB), geeft deze complexe problematiek zo objectief en consequent mogelijk weer.

Mobiele telefoon en gezondheid 

De brochure van de Federale Overheidsdienst Volksgezondheid, Veiligheid van de Voedselketen en Leefmilieu "Mobiele telefoon en gezondheid" (pdf, 0,6 MB) legt uit wat 'gsm-straling' is en aan welke normen gsm-toestellen moeten voldoen.

Er worden ook enkele conclusies uit recent wetenschappelijk onderzoek over mogelijke gezondheidseffecten toegelicht.