Economische waardering van verbetering ecologische toestand oppervlaktewater o.b.v. de onderzoeksresultaten uit Aquamoney

De verbetering van de toestand van de waterlopen in Vlaanderen, zoals een betere waterkwaliteit of meer natuurvriendelijke oevers, leidt tot een verhoging van de welvaart. Dit rapport geeft kengetallen om dit welvaartseffect te schatten. Deze kengetallen zijn gebaseerd op een gevalstudie voor de Dender binnen het Europese onderzoeksproject Aquamoney, dat als doel heeft om de economische baten van de implementatie van de Europese Kaderrichtlijn Water beter wetenschappelijk te onderbouwen.

De kengetallen zijn gebaseerd op een milieu-economische studie naar de bereidheid tot betalen van de Vlaming voor een verbetering van de toestand van Vlaamse waterlopen. De resultaten van dit keuze-experiment geven aan dat een ruime meerderheid (85%) van de Vlamingen dit belangrijk vindt en hiervoor wil mee betalen. Hoeveel hangt af van verschillende factoren zoals de aard en omvang van de verbetering van de toestand, de kenmerken van de respondent (inkomen, al dan niet lid van een milieu- of natuurvereniging, ...) en de relatie van de respondent met de Dender (afstand tot woonplaats, mate waarin de Dender wordt gebruikt voor recreatie).

De waarderingsfunctie die op basis van deze bevraging (keuze-experiment) geschat werd, houdt rekening met de kenmerken van de respondent en de mate waarin dat de volgende drie kenmerken van waterlopen verbeteren: waterkwaliteit, natuurlijkheid oevers en biodiversiteit. De bereidheid tot betalen voor een volledig goede toestand van de Dender wordt met deze functie geschat op 261 euro per huishouden per jaar (voor een gemiddeld Vlaamse gezin op 20 km van de Dender). De schatting op basis van de betaalkaartenmethode bedraagt 48 euro per huishouden per jaar. Dat de schattingen tussen deze twee methodes zover uit elkaar liggen is consistent met de theorie en gelijkaardige buitenlandse studies. Ze geven een boven- en ondergrens aan.

De resultaten uit het keuze-experiment voor de Dender laten toe om een meer gedetailleerde set van kengetallen te ontwikkelen voor Vlaanderen. De totale baten voor het bereiken van een goede toestand op alle waterlopen in Vlaanderen worden op basis hiervan geschat op 682 miljoen euro per jaar. Deze baten zijn verder toegerekend aan de verschillende bekkens, rekening houdend met de lengte van de waterlopen en de bevolkingsdichtheid. Verder geven we kengetallen per km waterloop om een gedetailleerde schatting te maken van de baten, rekening houdend met de mate waarin bepaalde aspecten van de toestand verbeteren, de lengte waarover deze verbeteringen zich voordoen en binnen welk bekken.

Op deze wijze kan men eenvoudig de baten van een verandering van de toestand schatten, vb. in het kader van integraal waterbeleid. We moeten er bij de interpretatie wel mee blijven rekening houden dat de kennis en de data op dit vlak nog beperkt zijn en dat de kengetallen slechts gebaseerd zijn op één studie.   

Download hier het eindrapport van deze studie _{(.pdf - 2 MB)}.